Wilt u op de hoogte blijven van alle ontwikkelingen en nieuwtjes rondom Niels Roelen en de uitgaven en activiteiten van Uitgeverij Carrera?

Naam:

Verplicht.

E-mailadres:

Verplicht.



Beschaving

Share
Lieve Arnon,

Afgelopen week moest ik op mijn werk een college geven over counterinsurgency en besloot ik, om de theorie beter uit te kunnen leggen, als actueel voorbeeld ook goed naar de situatie in Irak te kijken. Om de beelden goed in de theorie te kunnen passen, deed ik mijn best om niet te oordelen, maar slechts waar te nemen. Wat zag ik nu echt op deze foto’s, wat zijn feiten en wat veronderstellingen?


Het viel me zwaar om niet te oordelen, want hoewel ik daadwerkelijk geen beelden van executies zag, zag ik wel beelden die sterk deden denken aan de deportaties uit de Tweede Wereldoorlog en dus begon mijn hoofd in te vullen. Om het effect (of beter mogelijke effect) van de acties van ISIS vast te kunnen stellen, zocht ik verder en vond beelden van ‘verzetstrijders’ die nu eindelijk de twijfelachtige moed gevonden hadden om in actie te komen.

Vanuit een personenwagen filmt een verzetstrijder zijn collega’s, uit het raam steken twee Kalashnikov machinegeweren die bij het passeren van een niets vermoedende andere weggebruiker het vuur openen en deze doorzeven. Ik zie hoe de wagen onbestuurbaar de berm in vliegt en tot stilstand komt. Op de achtergrond klinkt Arabische muziek en onder in het beeld verschijnen teksten in Arabische tekens.

‘Yah Allahuh Akbar, Yah Allahuh Akbar’, hoor ik op de achtergrond.
Nadat enkele wagens doorzeefd zijn, verandert het cameraperspectief en zie ik de mannen met de geweren op een gele auto aflopen die even daarvoor van de weg af is geschoten. De strijders openen het achterportier en vuren meerdere salvo’s door het voertuig. Vier jongens, jonge jongens in moderne kleding, hangen zwaar bebloed en levenloos over elkaar heen.


Vanaf de snelweg rijdt de auto een stad in waar twee mannen die gewoon over straat lopen worden bevuurd. De voorste wordt getroffen en zakt ineen terwijl de ander zich geschrokken omdraait en, geholpen door een toevallig passerende tegenligger, vlucht.

Achter de beelden uit de stad zijn opnieuw beelden van de snelweg gemonteerd. Ik zie een pickup truck met zijn neus een zandheuvel induiken en een witte Toyota die op de weg tot stilstand is gekomen. Het portier van de bestuurder staat open en in de auto van de terroristen klinken opgewonden stemmen. Een man rent naar de auto maar wordt schijnbaar teruggeroepen. Er wordt gewezen en geschreeuwd.

‘Daar, daar!’, lijken ze te zeggen.
Even later zie ik hoe hun auto door het gras scheurt. Recht voor de auto rent een man in een zigzagpatroon, zoals hazen dat doen als ze in het open veld verrast worden door een roofdier. Hij rent in de richting van een opening in het hek hopend dat de auto hem daar niet meer zal kunnen volgen. Net na de ingang valt hij neer. Half getroffen blijft hij tegen het gaas liggen. Als de mannen uit de auto bij hem komen, richt hij zich op en kijkt hij zijn belagers aan.
‘Waarom?’, zegt de blik in zijn ogen. Dan richt een man in een kaki djelleba zijn wapen en leegt van dichtbij zijn magazijn.

De schok die de beelden hier teweeg brengen is groot. We hadden zo gehoopt dat beschaving een WK voetbal is, een huis met een hypotheek, een bank om op te zitten en gezondheidszorg die je een ziektevrij en eindeloos leven schenkt. Het enige comfort waar we ons achter kunnen verschuilen is de afstand die Irak heeft tot onze maatschappij -wij zijn hier tenminste anders.- Totdat deze week een gewone jongen een nietsvermoedend meisje  zonder enig doel in elkaar trapte. We waren ervan overtuigd dat we ons van de andere diersoorten zijn gaan onderscheiden toen we rechtop gingen lopen, maar in de praktijk blijkt dat ons instinct het ontwikkelingstempo niet kan volgen. 

Volgens het woordenboek is beschaving de ontwikkeling die een individu of een groep op het gebied van techniek, kunst en cultuur, wetenschap en sociale vaardigheid heeft doorgemaakt. Misschien Arnon, dat de definitie van de Amerikaanse schrijver Henry Miller meer houvast biedt:

Civilization is drugs, alcohol, engines of war, prostitution, machines and machine slaves, low wages, bad food, bad taste, prisons, reformatories, lunatic asylums, divorce, perversion, brutal sports, suicides, infanticide, cinema, quackery, demagogy, strikes, lockouts, revolutions, putsches, colonization, electric chairs, guillotines, sabotage, floods, famine, disease, gangsters, money barons, horse racing, fashion shows, poodle dogs, chow dogs, Siamese cats, condoms, peccaries, syphilis, gonorrhea, insanity, neuroses, etc., etc.


Tot gauw,

Niels




Niels ®elen